Από τον Σεπτέμβριο του 2021 οι υποχρεώσεις όσων έχουν σκύλο ή γάτα στην Ελλάδα ορίζονται από τον νόμο 4830/2021 (ΦΕΚ Α΄ 169/18.9.2021). Οι περισσότεροι ξέρουν ότι «θέλει τσιπάκι». Λιγότεροι ξέρουν ότι ο ίδιος νόμος μιλά για στείρωση, για το λουρί στη βόλτα και για το πόσες ώρες επιτρέπεται να μένει δεμένος ένας σκύλος.
Παρακάτω είναι οι βασικές υποχρεώσεις του άρθρου 9 και τα πρόστιμα του άρθρου 35, όπως έχουν δημοσιευτεί. Το κείμενο είναι ενημερωτικό και δεν αποτελεί νομική συμβουλή· οι νόμοι τροποποιούνται, οπότε για τη δική σου περίπτωση ισχύει το επίσημο κείμενο του νόμου και όσα σου πει ο κτηνίατρος ή ο δήμος σου.
Μικροτσίπ και Εθνικό Μητρώο
Κάθε σκύλος και κάθε γάτα με ιδιοκτήτη πρέπει να έχει ηλεκτρονική σήμανση (μικροτσίπ) και να είναι καταχωρισμένος στο Εθνικό Μητρώο Ζώων Συντροφιάς. Για ένα ζώο που γεννιέται στο σπίτι σου, αυτό γίνεται πριν φύγει από τον τόπο γέννησής του και οπωσδήποτε μέσα σε δύο μήνες από τη γέννηση.
Αν αλλάξουν τα στοιχεία σου ή του ζώου (διεύθυνση, τηλέφωνο, νέος ιδιοκτήτης, απώλεια), το μητρώο πρέπει να ενημερωθεί. Η σήμανση και η καταχώριση γίνονται από κτηνίατρο.
Η αφαίρεση του μικροτσίπ απαγορεύεται, εκτός αν υπάρχει κτηνιατρική γνωμάτευση και εντολή εισαγγελέα.
Εμβόλια και κτηνιατρικός έλεγχος
Ο νόμος ζητά ετήσιο εμβολιασμό, όπου απαιτείται, και κτηνιατρικό έλεγχο. Αποδεικνύονται από το ηλεκτρονικό βιβλιάριο υγείας του ζώου ή από το διαβατήριό του, αν έχει. Αν ταξιδεύεις μαζί του στο εξωτερικό, το διαβατήριο είναι υποχρεωτικό.
Στείρωση ή δείγμα DNA
Είναι η υποχρέωση που αγνοούν οι περισσότεροι. Ένας σκύλος ή μια γάτα πρέπει να στειρωθεί:
- μέσα σε έξι μήνες από τότε που τον απέκτησες, αν είναι πάνω από ενός έτους,
- μέσα στους έξι μήνες μετά τα πρώτα του γενέθλια, αν είναι μικρότερος.
Ο κτηνίατρος μπορεί να ορίσει διαφορετικό χρόνο για συγκεκριμένες φυλές. Η στείρωση δεν είναι υποχρεωτική αν έχει σταλεί δείγμα γενετικού υλικού (DNA) του ζώου στο εργαστήριο που ορίζει ο νόμος.
Στη βόλτα
Για τους σκύλους ο νόμος είναι συγκεκριμένος:
- Πάντα με συνοδό. Ο σκύλος δεν κυκλοφορεί μόνος και δεν βγαίνει ελεύθερα από την ιδιοκτησία σου.
- Με λουρί και σε μικρή απόσταση. Η υποχρέωση ισχύει και για όποιον άλλον τον βγάζει βόλτα. Εξαιρούνται τα πάρκα σκύλων.
- Τα περιττώματα μαζεύονται αμέσως.
Αν τη βόλτα την κάνει φίλος, συγγενής ή φροντιστής, ισχύουν τα ίδια. Αξίζει να του το πεις, ειδικά αν ο σκύλος σου είναι συνηθισμένος να περπατά λυτός.
Στο σπίτι και στην αυλή
- Ο σκύλος δεν μένει μόνιμα δεμένος, και πάντως όχι πάνω από δύο ώρες τη μέρα.
- Αν ζει σε αυλή ή άλλο εξωτερικό χώρο, χρειάζεται κατάλυμα που είναι δροσερό και σκιερό το καλοκαίρι και προστατευμένο από κρύο, αέρα και βροχή τον χειμώνα.
- Η γάτα δεν ζει σε κλουβί.
- Το κόψιμο αυτιών ή ουράς απαγορεύεται, εκτός αν υπάρχει ιατρικός λόγος.
- Το ζώο πρέπει να έχει αρκετή επαφή με ανθρώπους ή άλλα ζώα ώστε να μη ζει απομονωμένο.
Το τελευταίο αφορά και την καθημερινότητα της πόλης: δες πόσες ώρες μπορεί να μείνει μόνος ένας σκύλος και τι ισχύει για μια γάτα μόνη στο σπίτι.
Αν δεν μπορείς πια να το κρατήσεις
Η εγκατάλειψη απαγορεύεται. Αν δεν βρεις ο ίδιος νέο ιδιοκτήτη, ενημερώνεις τον δήμο σου, που αναρτά το ζώο στην πλατφόρμα υιοθεσιών για δύο μήνες. Αν δεν βρεθεί κανείς, το παραδίδεις στον δήμο με υπεύθυνη δήλωση και καταβάλλεις 300 € για σκύλο ή 100 € για γάτα. Για τα επόμενα τρία χρόνια δεν μπορείς να αποκτήσεις άλλο ζώο συντροφιάς.
Τα πρόστιμα
| Παράβαση | Πρόστιμο |
|---|---|
| Δεν έχει μικροτσίπ ή δεν είναι καταχωρισμένο στο μητρώο· δεν δηλώθηκε απώλεια ή αλλαγή στοιχείων | 300 € |
| Δεν έγινε στείρωση ούτε στάλθηκε δείγμα DNA | 1.000 € |
| Δεν έγινε ο κτηνιατρικός έλεγχος ή ο ετήσιος εμβολιασμός· κόψιμο αυτιών ή ουράς | 1.000 € |
| Βόλτα χωρίς συνοδό ή χωρίς λουρί | 300 € |
| Περιττώματα που δεν μαζεύτηκαν | 100 € |
| Γάτα που ζει μόνιμα σε κλουβί | 300 € |
| Ταξίδι στο εξωτερικό χωρίς έγκυρο διαβατήριο | 300 € |
| Αφαίρεση μικροτσίπ χωρίς ιατρικό λόγο | 3.000 € |
| Κακοποίηση ή εγκατάλειψη | 5.000–15.000 € ανά ζώο |
Αν τακτοποιήσεις την παράλειψη μέσα σε δέκα εργάσιμες από την ειδοποίηση, το πρόστιμο για τη στείρωση μειώνεται κατά 70% και για τη σήμανση κατά 50%. Σε κάθε επανάληψη της ίδιας παράβασης το πρόστιμο διπλασιάζεται.
Αν ο σκύλος σου προκαλέσει ζημιά
Ο ιδιοκτήτης ευθύνεται για κάθε ζημιά που προκαλεί το ζώο του, σύμφωνα με το άρθρο 924 του Αστικού Κώδικα. Ένα δάγκωμα ή ένα ατύχημα στον δρόμο μπορεί να κοστίσει πολύ περισσότερο από οποιοδήποτε πρόστιμο, και αυτός είναι ένας από τους λόγους που αρκετοί εξετάζουν ασφάλεια κατοικιδίου με αστική ευθύνη.
Τι σημαίνουν όλα αυτά όταν λείπεις
Οι υποχρεώσεις δεν σταματούν όταν φεύγεις για διακοπές. Πριν αφήσεις το κατοικίδιό σου σε κάποιον, βεβαιώσου ότι το μικροτσίπ δείχνει τα σωστά σου στοιχεία και άφησε το βιβλιάριο υγείας μαζί με τα υπόλοιπα της λίστας για τον φροντιστή.


